Trokanterik Bursit

Bursalar, vücudumuzda kalça, diz, ayak bileği, omuz ve dirsek eklemleri çevresinde bulunan, içi sıvı dolu küçük yastıkçıklardır. Bu yastıkçıklar, kemik ve tendon arasında bulunarak, hareket esnasında sürtünmeyi azaltır.

Bursit, bursa isimli bu küçük yastıkçıkların iltihabıdır. Trokanterik bursa da kalça eklemi etrafındaki en büyük bursa olup, kalçanın dış tarafında yer almakta ve elle rahatlıkla hissedilmektedir. Genelde burası iltihaplanmaktadır.

Trokanterik Bursitin Bulguları Nelerdir?

Kalça ağrısı, trokanterik bursitin en önemli bulgusu olup, genelde kalçanın yan tarafında, trokanter denilen çıkıntının üzerinde hissedilmektedir. Hastalar, erken dönemde keskin karakterde ve noktasal bir alanı etkileyen bir ağrı tariflerken, ilerleyen zaman ile, ağrı kalçada daha geniş bir alana yayılır hale gelmektedir.

Ağrı genelde gece daha fazla olup, özellikle etkilenen kalçanın üzerine yatınca şiddetli hale gelmektedir. Uzun süre oturmalardan sonra ayağa kalkarken de ağrı şiddeti artmaktadır.

Trokanterik Bursit Kimlerde Daha Sık Görülür?

Trokanterik bursit kadınlarda ve orta-ileri yaş kişilerde daha sık görülmekteyken, toplumda herkeste görülebilmektedir. Genç bireylerde ve erkeklerde daha nadir olarak karşımıza çıkmaktadır.

Trokanterik Bursit Gelişimi İçin Risk Faktörleri Nelerdir?

• Tekrarlayıcı – kalçayı zorlayan aktivite: Koşu, merdiven çıkma, bisiklete binme, uzun süre ayakta kalma.
• Kalça Eklemi Yaralanması: Kalça üzerine düşme, kalçayı çarpma, kalça üzerine uzun süre yatma.
• Omurga Hastalığı: Skolyoz, bel (lomber) bölgedeki omurganın kireçlenmesi veya yürümeyi etkileyecek herhangi bir omurga hastalığı.
• Bacak Boy Eşitsizliği: Bir bacak diğerinden kısaysa, yürüme esnasında kalçalardan birine daha fazla yük binmekte ve bu durum da bursite sebep olabilmektedir.
• Romatizmal Hastalıklar – Özellikle Romatoid Artrit: Romatizma, trokanterik bursanın daha sık iltihaplanmasına sebep olmaktadır.
• Daha Önce Geçirilmiş Kalça Ameliyatı: Kalça kırığı veya kalça protezi ameliyatı.
• Kemik Çıkıntı veya Kireç Birikimleri: Tendon veya kas içinde biriken kireç ya da oluşan kemik çıkıntılar, trokanterik bursanın iltihaplanmasına sebep olabilirler.

Trokanterik Bursit Tanısı

Trokanterik bursit tanısı, ortopedi uzmanının yapacağı fizik muayene ile konur. Muayeneye ek istenecek röntgen, bilgisayarlı tomografi ya da MR gibi tetkikler ile de tanı doğrulanır.

Trokanterik Bursitin Tedavisi

Trokanterik bursitin başlangıç tedavisi ameliyat dışı tedaviler olup, hayat tarzı değişiklikleri de bu tedavilere eklenmelidir:

• Aktivite modifikasyonu: Şikayetleri ve ağrıyı şiddetlendiren hareket ve aktivitelerden kaçınılmalıdır.
• Ağrı Kesici İltihap Giderici İlaçlar: Bu ilaçlar ile iltihap baskılanıp, ağrı azalacak ve hayat kalitesi artacaktır.
• Yardımcı cihazlar: Koltuk değneği ya da baston gibi cihazların ağrılı dönemde kullanılması gerekebilir.
• Fizik tedavi: Kalçaya ve uyluğa yönelik planlanmış fizik tedavi programı iyileşmeyi hızlandırır.
• Enjeksiyonlar: Bursa içine yapılacak lokal anestetik ve steroid enjeksiyonları semptomlarda hızlı düzelme sağlayabilir.

Trokanterik Bursit Ameliyatı

Ameliyat dışı tedavilerin işe yaramadığı, ağrının devam ettiği ve hayat kalitesini anlamlı derecede düşürdüğü hastalara ameliyat tedavisi önerilir.

Ameliyatta, açık ya da kapalı yöntemle, iltihaplı bursa çıkarılır. Bu işlemden sonra hasta, kalçasını istediği gibi hareket ettirebilir ve aynı gün taburcu olabilir.

Trokanterik bursit gelişmesini önlemek için ne yapmak gerekir?

• Kalça eklemine tekrarlayıcı yük bindirecek aktivitelerden kaçınmak.
• Kilo vermek.
• Bacak boy eşitsizliği varsa, ayakkabı içinde telafi kullanarak bacak boyunu eşitlemek.
• Kalça eklemi çevresindeki kasları güçlü ve esnek tutmak.